پازل زیبای اندیشه دینی

روايت داريم: «هر كس سير بخوابــد، قَسِيُّ الْقَلب است».
واقعاً عرض مي كنم سحر ماه رمضان خيلي غذاي سنگين نخوريد، كار زشتي است، نترسيد ضعيف و مريض نمي شويد. اين شيطان است كه شما را مي ترساند .

روايت داريم: شكمِ پُر چراگاه شيطان است. بياييد غذاي سبك بخوريد و بعد از غذا نخوابيد. با سبك غذاخوردن، خواب بر شما مسلّط نمي شود كه مجبور شويد بخوابيد. يك كمي قدم بزنيد، ذهنتان تيز مي شود، دعا بخوانيد، درس بخوانيد. به شما عرض مي كنم من مطمئنم اگر مقداري از درس هاي ديني تان، مثل معارف اسلامي را در ماه رمضان مطالعه بكنيد حتماً ثواب قرآن خواندن را هم مي بريد ، البته جمع آنها بهتر است .
مفاتيح را نگاه كنيد در اعمال شب بيست و يك و بيست و سوم داريم كه: «مَنْ اَحْيَا هاتَيْنِ الَّيْلَتَيْنِ بِمُذاكِرَةِ الْعِلْمِ فَهُوَ اَفْضَلُ» يعني اگر اين دو شب را با مذاكره علمي احيا كنيد و بيدار بمانيد، افضل است، چون در چنين شب هايي انديشه و تدبّر در معارف الهي، زمينة ريزش حقايق معنوي را به قلب زياد مي كند، و قلب زمينة پذيرش انوار ملائكه و روح را پيدا خواهد كرد. البته اين نكته به آن معني نيست كه از دعاهاي اين دو شب كه راه ارتباط قلب با عالم غيب است، غافل شويد. منظور آن است كه جايي براي تقويت معارف هم باز كنيد.
علامه طباطبايي«رحمة الله عليه» در جلد آخر الميزان مي فرمايد: «تَمَّ الكتاب…في ليلة القدر المباركة الثلاثه والعشرين من ليالي شهر رمضان». يعني؛ علامه«رحمة الله عليه» در شب قدر تفسيرشان را مي نوشتند كه در آن شب تمام كرده اند. شما در اين ماه رمضان يكي از چيزهايي كه إن شاءالله برايتان منشأ بركت مي شود اين است كه كتاب هاي معارف اسلامي را عميق بخوانيد، قرآن هم بخوانيد ولي بدانيد شما چون در موضع طلب علم هستيد، خودِ درس خواندن هم برايتان عبادت است، البته اگر براي خدا باشد.
در يكي از سال هاي جنگ تحميلي در ماه رجب همراه برادران سپاه پاسداران، خدمت استاد آيت الله حسن حسن زادة آملي«حفظه الله تعالي» رسيديم، از ايشان سؤال شد كه: حاج آقا! كدام يك از اعمال ماه رجب را افضل مي دانيد كه اگر خدا توفيق بدهد انجام دهيم؟ ايشان گفتند : « سريعاً اعمال واجبتان را انجام دهيد و برويد كارهاي جنگ را بكنيد، اين كار از همة كارها براي شما واجب تر است.» لذا يكي از كارهايي كه در اين ماه براي شما مفيد است، خوبِ خوب خوب كار فكري كردن در معارف ديني است تا بتوانيد در جنگ فرهنگي با دشمنان اسلام هم خودتان را تقويت كرده باشيد، و هم به بقيه كمك كنيد كه ضربه نخورند.

برشی از کتاب روزه دریچه ای به عالم معنا

اشك شب قدر، از گرسنگي طولاني ماه رمضان به دست مي آيد، دل بايد رقيق باشد، دلي كه رقيق باشد اشك هم مي ريزد، دلي كه اشك ريخت يعني درِ غيب را دارند برايش باز مي كنند، اگر درِ غيب برايتان باز شد اصلاً حرص دنيا را نمي خوريد، ادراكتان عوض مي شود و نوع تجزيه و تحليلتان از حوادث تغيير مي كند.

امام خميني«رحمة الله عليه» يك طور انقلاب را مي ديـدند، راديوي بي بي سي هم يك طور مي بيند. پيغمبر و امام زمان«صلواة الله عليهما» يك جور دنيا را مي بينند و مردم معمولي هم يك طور. ان شاء الله خدا با روزه، يك قلب مورد پسند امام زمان(عج) به شما مي دهد.

گفته اند: «گرسنگي چون رعد است و قناعت چون ابر و حكمت چون باران.» رعد و برق باران مي دهد، حكمت يعني؛ دقيق انديشي. مي گويد: اگر گرسنگي بكشيد و قناعت پيشه كنيد حكيم مي شويد.
از پيامبر(ص) روايت شده است كه: «مَنْ اَجاعَ بَطْنَهُ عَظُمَت فِكْرَتُه ُ وَ فَطَنَ قَلْبُهُ» يعني: هر كس شكمش را گرسنه نگه دارد فكرش بلند و قلبش بيدار و تيزبين مي گردد.
نه اين كه در افطار آن چه را نخورده است تماماً جبران كند كه در اين حال مزة دينداري را نمي چشد، آن وقت مي گوييد چي شد آمديم توي اين دنيا؟ خدا مي گويد آمدي توي اين دنيا كه نوراني و ديندار بشوي، وقتي كه آدم منطبق بر دستور شريعت عمل نكند مزة دينداري را نمي چشد و وقتي مزة دينداري را نچشيد فلسفة زندگي دنيايي را نخواهد فهميد. پيامبر(ص) فرمودند: «اگر كسي شكمش را گرسنه نگه دارد، فكرش بزرگ مي شود و قلبش زيرك مي شود» لذا معني زندگي را مي فهمد، گفت:
هركه غافل گشت ازكِشت بهار

اوچه داند قيمت اين روزگار

كسي قيمت و ارزش زندگي را در اين دنيا خواهد فهميد كه فرصت هاي به كمال رساندن خود را از دست ندهد.

برشی از کتاب روزه دریچه ای به عالم معنا

➕شما از روزه و انصراف از غذا، حقايق غيبي طلب كنيد تا همان حقايق نصيب شما شود، اصلاً روزه براي همين است.
شما موجودي غير مادي هستيد، موجود غير مادي اگر به ماده نظر داشته باشد به اين جهت است كه فعلاً منزلش ماده است، من و شما يك موجود غير مادي هستيم. منزل اصلي موجود غير مادي كجاست؟
? مسلّماً منزل اصلي انسان غيب است، شما نظرتان را از اين ماده كم كنيد خودتان را در عالم غيب مي بينيد. شما همه جايي هستيد، اما فعلاً نظرتان كجـاست؟ به ماده بدن. حالا اگر بخواهيد خودتان را در عالم غيب حس كنيد بايد نظرتان را از ماده كم كنيد، شما جنستان از جنس غيب است و لذا خودتان را در عالَم غيب حسّ مي كنيد. مولوي همين را در اول مثنوي مي گويد كه:

بشنو از ني، چون حكايت مي كند

از جدايي ها شكايت مي كند

?يعني همة حرف انسان ها وقتي در عمق آن بروي، ناله اي است از اين كه از آن مقام مجرد غيبي جدا شده اند. حالا روزه كمك مي كند كه لااقل به آن عالَم سري بزنيم.
مي فرمايد: «روزه؛ صفاي دل و افروختگي خاطر و تيزي بصيرت مي آورد» بصيرت آدم تيز مي شود، چون حجاب ارتباط با حقايق غيبي اش ضعيف مي شود. آيا آدم هاي پرخور را ديده ايد كه هم عمرشان كوتاه و هم انديشه شان ضعيف است؟

➕ اين يك قاعده است، يك مسئله علمي است، آدم هاي پرخور هم خيلي زود مي ميرند، هم آن فرصت رسيدن به تعالي را از دست مي دهند و هم كم عقلند. نكتة خوبي از بزرگان داريم، مي گويند: « سيري، كُندي ذهن و كوري دل مي آورد و گرسنگي، نفسانيت و هوس را خوار مي كند و دل را با عالَم سماوي ربط مي دهد.»
فرمايش پيامبر(ص) هست كه مي فرمايند :
«حَيُّوا قُلُوبَكُم بِقِلَّةِ الضِّحْكِ وَ طَهِّرواها بِالجُوعِ، تَصْفُو وَ تَرِقْ»
قلب هايتان را زنده نگه داريد به كمي خنده و پاك نگه داريد با گرسنگي، تا صاف و رقيق شود.

?برشی از کتاب روزه دریچه ای به عالم معنا

مي خواهند روزه بگيريد تا شما اين بُعد دروغ ساز را، خلع قدرت كنيد، و شيطان نتواند ديگر از طريق «وَهْم» شما را به بيراهه بكشاند. در روايت از رسول خدا(ص) داريم:
«اِنَّ الشَّيْطانَ لَيَجْرِي مِنْ بَنِي آدَمَ مَجْرَي الدَّمِ فَضَيِّقُوا مَجارِيَهُ باِلْـجُوعِ.»

يعني شيطان مثل خونِ در بدن شما، در روح شما جاري مي شود، از طريق گرسنگي جاي او را تنگ كنيد. همچنان كه حضرت مي فرمايند: « اَلصَّومُ يُسَوِّدُ وَجْهَهُ »
يعني روزه موجب سياه رويي شيطان است و ديگر نمي تواند انسان را تحت تأثير قرار دهد.

روزه مي خواهد به تو بگويد كه «وَهم» را بكُش، اين بهترين نتيجة روزه است. آدم مي گويد اگر غذا نخورم مي ميرم. آقا! اين گوي و اين ميدان، آرام آرام شروع كن، شايد ابتدا، باورت نيايد، وسط ماه رمضان به خودت ثابت كن كه اين طور نيست كه غذا و شكمِ پر، موجب سلامت و قدرت ما باشد.

در شرح حال پيغمبر(ص) داريم كه: آن قدر گرسنگي مي كشيدند كه روي شكمشان سنگ مي گذاشتند و شال روي آن مي بستند كه به معده شان فشار نيايد. چون اگر معده خالي باشد گرسنگي به معده مقداري فشار مي آورد، اگر جدار معده به همديگر نزديك بشود، و به هم بچسبد فشار گرسنگي كم مي شود.
آن وقت حضرت اميرالمؤمنين(ع) مي فرمايند: وقتي عرصة جنگ سخت مي شد به پيامبر(ص) پناه مي برديم. يعني اين هم قدرت آن پيامبري كه خود را بيشتر وقت ها گرسنه نگه مي داشت. در همين نهج البلاغه هست كه پيامبر(ص) وقتي در جنگ مي خروشيدند، هيچ كس جرأت نمي كرد در چشم هاي حضرت نگاه كند، از شدت عظمت و خشونت و ابّهت.

حتماً شنيده ايد؛ در جنگ حُنين، تك و تنها ايستادند در حالي كه همه فرار كردند. باز داريم كه امام حسن(ع) و امام حسين(ع) با آن عظمت، وقتي بچه بودند دلشان براي پدرشان يعني حضرت اميرالمؤمنين(ع) سوخت، نكند پدرشان مريض بشود كه اين قدر كم غذا مي خورد، درِ كيسة آرد پدرشان را باز كردند و مقداري روغن را با آردها قاطي كردند كه آردها روغني بشود تا بعداً كه نان براي پدرشان مي پزند يك كمي هم حضرت روغن خورده باشند، حضرت اعتراض كردند كه اين چه كاري بود كرديد؟

برشی از کتاب روزه دریچه ای به عالم معنا

اصل روزه يعني منصرف شدن از دنيا، و متصل شدن به غيب، الاّ اين كه شيطان نگذارد.

شيطان ما را تحريك مي كند تا از اصل مسئله محروم شويم، در كجا؟

در «وَهْم». «وَهْم» چيست؟
دروغِ راست نما! ديده ايد بعضي آدم ها از مرده مي ترسند. حالا چرا مي ترسند؟ مي گويند چون مرده است! وقتي زنده بود از او نمي ترسيدند، حالا كه مرده است آيا خطرناك تر شده يا ازنظر بدني هيچ شده است؟ قبلاً كه زنده بود يك آدم بود، دست و پا داشت، مي توانست با ما دعوا كند، حالا كه مرده است، هيچ كاري نمي تواند بكند پس چرا از او مي ترسي؟ چون هيچي است. از چي مي ترسي؟ از هيچي!

ملاحظه مي كنيد كه ما در خيال خود يك بُعــدي داريـم كـــه «هيچي» را براي ما «چيز» مي كند و ما را از آن فراري مي دهد و از واقعيت دور مي كند. حالا اگر بگويند آيا حاضري با اين مرده نصف شب توي غسالخانه تا صبح بماني؟ مي گويد نه! چرا؟ چون مرده است.

مي پرسي؛ آيا مرده است يا زنده؟ مي گويد مرده است، مي گوييم آيا حاضري تنهايي بدون اين مرده در اين غسالخانه تا صبح بخوابي؟ مي گويد: باز هم مي ترسم اما بهتر از قبل است، حالا اگر بگوييد حاضري با يك نفر آدم زنده، دونفري باهم در غسالخانه تا صبح بمانيد؟ مي گويد اين بد نيست. باز تكرار مي كنيم، حاضري با يك مرده بخوابي؟ مي گويد نه! اين خطرناك است، مي گوييم حاضري با اين مرده بخوابي و نصف شب هم مرده زنده شود و تا صبح با هم صحبت كنيد؟ مي گويد نه، به هيچ وجه، وگرنه من مي ميرم.

ملاحظه كنيد اين چه بُعدي از انسان است كه دارد سر انسان كلاه مي گذارد؟ آن وَهْم است.

شما يك «عقل» داريد و يك «وهم». «عقل»، واقع بين است، ولي «وَهْم»، واقع بين نيست و هيچي را چيز مي گيرد. شيطان هميشه روي «وَهْم» شما كار مي كند، «هيچي» را «چيز» مي كند، «چيز» را «هيچي» مي كند.
مي گويد: اگر با يك آدم زنده دونفري در غسالخانه تا نصف شب بنشينيم صحبت كنيم قابل تحمل است، ولي اگر نصف شب مُرده كنار من در غسالخانه زنده شود، من مي ميرم، در حالي كه اگر مرده زنده شود، تازه مي شود مثل حالت اول كه برايت قابل تحمل بود كه با يك آدم ديگر در غسالخانه بنشيني و صحبت كني. ولي «وَهْم» گوشش به اين حرف هاي منطقي بدهكار نيست.

«وَهْم» اگر در روح ما ميدان گرفت كار ما را عملاً به جايي مي رساند كه خواهيم گفت: از خدا كاري نمي آيد، اما از حقوق آخر ماه كار مي آيد. مي گويد: اگر حقوقم را ندهند بدبخت مي شوم. يعني چه بدون حقوق بدبخت مي شوي؟ يعني آدم «هيچي» را «چيز» مي گيرد، «چيز» را «هيچي» مي گيرد.

برشی از کتاب روزه دریچه ای به عالم معنا